Interview

‘Wil je inclusief onderwijs, dan is het constant: System says no’ - Zo wordt IKC De Vindplaats toch inclusief

Ze zouden fuseren en samen een nieuw schoolgebouw krijgen. ,,Oké”, zei directeur Gert Geertsma tegen zijn leraren. ,,Je voelt misschien dat je je school kwijtraakt. Maar als je vanuit je onderwijshart kijkt, wat wil je dan?” Op 1 oktober opent De Vindplaats zijn deuren in Amsterdam. Een inclusief kindcentrum. Geertsma blikt terug op de totstandkoming. ,,We zijn een soort believers geworden. Dat maakt heel veel uit.”

Voor álle kinderen

De woningnood in de hoofdstad leidt ertoe dat jonge gezinnen naar buiten trekken. Basisschool De Roos en de Narcis-Queridoschool zagen hun leerlingenaantallen slinken. Een nieuwbouwproject in de buurt was een mooie kans: de scholen zouden fuseren, liefst gaan samenwerken in een IKC, en een nieuw schoolgebouw krijgen. ,,Meteen werd gezegd: we willen een school zijn in de buurt, voor álle kinderen van de buurt”, vertelt Geertsma, die als directeur van De Roos werd aangetrokken om dit proces te begeleiden. ,, We willen geen aparte sbo-klasjes. We willen onze kinderen niet meer ’s ochtends met busjes de wijk uit zien trekken naar een speciale school terwijl ze de rest van de dag weer met hun leeftijdsgenootjes uit de straat spelen.”

Oeps, we moeten het doen

Dromen van inclusief onderwijs en dat naar een visie vertalen, is één ding, weet Geertsma intussen. ,,Want vervolgens realiseer je je: oeps, dan moeten we het nu gaan doen.” De ambitie riep verschillende reacties op in het lerarenteam: er waren er bij die meteen concludeerden dat dit niets voor hen was. ,,Dat snap ik”, zegt Geertsma, ,,En er is werk genoeg op andere scholen.” Dan zijn er de collega’s die willen, maar onzeker zijn. ,,Logisch: Moet iedereen dan ook een kind aankunnen dat met stoelen door het lokaal gooit?” En de derde categorie: ,,Degenen die er ideologisch van overtuigd zijn dat er voor iedereen een plaats moet zijn in de samenleving en dus ook in het onderwijs.” Gelukkig, zegt Geertsma, is het een proces van drie jaar geweest, waarin de collega’s rustig meegroeiden met het idee.

Meedenken en meefinancieren

Praktische hobbels waren er ook te over. Maar die konden de scholen en kinderopvangorganisatie AKROS sámen met de gemeente en het samenwerkingsverband nemen. ,,Onze gemeente was superenthousiast en de so- en sbo-besturen committeerden zich aan dit plan en beloofden met ons mee te werken. Dat geldt ook voor het samenwerkingsverband. Iedereen ging in de mee-stand: meedenken en meefinancieren.”

De school krijgt van het samenwerkingsverband bijvoorbeeld een soort ‘groepsTLV’ voor zo’n vijftien leerlingen, zonder dat die toelaatbaarheidsverklaringen zijn gekoppeld aan een specifieke leerling. ,,Dat is revolutionair van ons samenwerkingsverband. Wil je inclusief onderwijs, dan is het constant: System says no. Je moet samen een workaround vinden.”

Je staat er niet alleen voor

Hét gebouw, perfect afgestemd op de visie op inclusief onderwijs, wordt nu gebouwd. Het heeft één centraal plein met daaraan ‘buurtjes’: clusters van drie klassen in ‘huizen’ die half open, half gesloten zijn. Het idee is dat iedereen zo wordt ‘gedwongen’ samen te werken en samen dingen op te lossen. De school heeft een dans- en muziekruimte, kas op het dak, snoezelruimte en een special needs lokaal: wie het nodig heeft, kan daar even uitblazen. ,,Op elk buurtje en voor het special needs lokaal is één iemand extra beschikbaar.”, legt Geertsma uit. ,,Leraren voelen dat ze er niet alleen voor staan: er zijn altijd extra handen.”

In de afgelopen jaren zijn ze waar dat kon op bezoek geweest of hadden anderszins contact met inclusieve scholen. Dat heeft zijn team enorm geholpen. ,,Daar zie je: dit kan gewoon. We zijn een soort believers geworden, dat maakt heel veel uit. Er zijn heel veel mitsen en maren te bedenken. Dus tegen wie voelt dat hij dit moet doen zou ik zeggen: Word er maar ondernemend in. Ga het gewoon doen.”

Lees ook

 

meisje in klas