Besturen in crisistijd: ‘Ik verwacht een lange overgangsfase’ 

Bij PCBO Apeldoorn komen kinderen uit kwetsbare gezinnen en leerlingen die risico lopen op een grote onderwijsachterstand, één tot drie dagdelen per week naar school. Daar draaien zij mee met de opvang van kinderen van ouders met cruciale beroepen. Esther Kopmels, voorzitter van de Raad van Bestuur, verwacht dat het onderwijs een lange overgangsfase tegemoet gaat met landelijke voorschriften.

Ruim voordat alle scholen moesten sluiten, stelde PCBO Apeldoorn een crisisteam in dat scenario’s bedacht voor wat er mogelijk op de scholen af kwam. Een ICT-taskforce, met onder andere de leerkrachten die scholen bijstaan met ICT, helpt scholen bij het opzetten en verrijken van afstandsonderwijs. De organisatie zorgde allereerst dat alle leerlingen konden meedoen. Gezinnen zonder apparatuur kregen een device van hun school.

Ritme creëren

De leerkrachten herhaalden de eerste weken al behandelde stof voor rekenen, taal en lezen. “We probeerden om samen met de kinderen in een ritme te komen. Nu de infrastructuur staat en leerkrachten vaardig zijn geworden in het afstandsonderwijs, richten we ons ook op persoonlijke ontwikkeling, bewegen, burgerschapsvaardigheden en levensbeschouwelijke vorming. We hebben onze scholen bijvoorbeeld ideeën aangereikt voor Pasen.” Het afstandsonderwijs loopt op veel punten goed, vindt de bestuurder. “Maar je kunt de thuissituatie van kinderen nooit helemaal goed inschatten. We kunnen hen online stimuleren en begeleiden, maar daar zijn grenzen aan. Je mist toch het pedagogische component van het contact. Daar maak ik me voor de langere termijn wel zorgen over.” 

Oplopende achterstand

Zij vreest ook dat de kansenongelijkheid zal toenemen. “Met name bij kinderen die geen Nederlands spreken of kinderen met een taalachterstand. Ouders kunnen nog zo welwillend zijn; voor deze kinderen is het heel lastig om de schoolcontext te moeten missen. Ook voor gezinnen waar het moeilijk lukt om kinderen aan het leren te houden, waar er weinig middelen zijn of veel spanningen, kan deze crisis de druppel zijn die de emmer doet overlopen.” 

Kwetsbare kinderen

De leerkrachten weten welke kinderen uit een sociaal kwetsbare situatie komen of risico lopen op een grote onderwijsachterstand. Deze leerlingen mogen één tot drie dagdelen per week naar school komen. Daar draaien zij mee met de opvang van kinderen van ouders met cruciale beroepen. Deze leerlingen druppelen langzamerhand binnen. Kopmels schat de potentiële groep op tussen de 100 en 250 (van de 5.500) leerlingen. De opvang vindt plaats op een aantal grotere PCBO-scholen. “Het programma laten we aan de school over”, vertelt Kopmels. “Er zitten elementen in van onderwijs, spel en bewegen.” Met een handvol gezinnen is er geen contact. Samen met de leerplichtambtenaar, die ervaring heeft in het bereiken van moeilijk vindbare gezinnen, probeert PCBO om ook deze kinderen naar school te krijgen. “De leerplichtambtenaar stelt zich daarbij outreachend en ondersteunend op”, vertelt Kopmels.

Strakke communicatie

De directeuren ondersteunen hun teams. Zelf kunnen de schoolleiders rekenen op de Raad van Bestuur. “Wij zorgen voor een heel strakke communicatie. We ontzorgen de directeuren met allerlei handreikingen en richtlijnen, bijvoorbeeld voor hoeveel kinderen er in een lokaal mogen zijn. We hebben ook samen met onze ICT-taskforce standaarddocumenten gemaakt over hoe je onderwijs op afstand organiseert en onze ICT’ers organiseren online workshops voor leerkrachten.” Directeuren worden ook gecoached. “We benadrukken dat hun teams deze situatie mogelijk langdurig moeten volhouden. Sommige teams zijn onderbezet en collega’s van boven de zestig worden niet ingeroosterd voor noodopvang. Er zijn collega’s die zelf een kwetsbare gezondheid hebben. We moeten dus goed voor elkaar zorgen. We stimuleren leerkrachten om veranderingen gefaseerd aan te pakken, zodat ze het vol kunnen houden.” 

Partners

De scholen werken uitstekend samen met hun aanbieders van kinderopvang. “Die zijn bereid om te kijken naar het gemeenschappelijk belang en hun deel te leveren. We zijn allemaal flexibel en vangen als het nodig is voor elkaar kinderen op. Wij hebben twee scholen samengevoegd en daar hebben beide betrokken opvangorganisaties samen goede afspraken over gemaakt. Een andere school zet pedagogisch medewerkers in van de kinderopvang.” Het samenwerkingsverband wordt regelmatig geraadpleegd door scholen, bijvoorbeeld over de omgang met kwetsbare gezinnen en kinderen.

Weekjournaal

Nu veel leerlingen en medewerkers thuis zitten, vindt de raad van bestuur het extra belangrijk om te investeren in de onderlinge verbondenheid. Dat doet de organisatie onder andere met een eigen weekjournaal. Wekelijks maken directeuren, leerkrachten en leerlingen samen met een journalist een aflevering die op YouTube kan worden bekeken. 

Kopmels verwacht dat scholen uiteindelijk gefaseerd weer open zullen gaan. “Ik verwacht een hele lange overgangsfase met bepaalde maatregelen. Misschien wordt 1,5 meter afstand wel het nieuwe normaal. Wat betekent dat voor het onderwijs? Toetsen we kinderen bij aanvang zodat we weten van welk niveau we moeten uitgaan? Gaan we in shifts werken? Er zijn verschillende scenario’s mogelijk.” 

Tips van PCBO Apeldoorn
● Zorg voor een verbindend medium. Bij ons is dat het eigen weekjournaal.  
● Laat nu goed werkgeverschap zien. Medewerkers waarderen dat enorm.
● Denk alvast na over hoe je straks onder andere richtlijnen onderwijs gaat geven. 


 

Laatst gewijzigd: 
dinsdag 14 april 2020

Nieuwscategorieën