Klas groeit snel

Klassen in het primair onderwijs zijn in een jaar tijd 2,2 procent groter geworden. Een gemiddelde klas telt nu 23,3 leerlingen. In 2012 zaten er nog gemiddeld 22,8 leerlingen in een groep. Dat blijkt uit een steekproef van het ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW).

De klassengrootte is daarmee in korte tijd relatief snel toegenomen. Vorig jaar bleek uit cijfers dat de klassen in vijf jaar tijd, tussen 2006 en 2011,  1,8 procent groter waren geworden.

Dat de klassen nu sneller groeien, is deels te verklaren door de stille bezuinigingen waarmee scholen en hun besturen de afgelopen jaren worstelden, aldus onderzoeksorganisatie Regioplan die verdiepend onderzoek deed in opdracht van OCW. Hun kosten stegen harder dan het geld dat ze van het Rijk ontvingen. Daarnaast daalt het aantal leerlingen snel waardoor besturen minder geld ontvangen. Weliswaar zijn dan ook minder leerkrachten nodig, maar de vaste lasten voor bijvoorbeeld een schoolgebouw, blijven desondanks gelijk. Ook hoge personele lasten die ‘niet op tijd zijn afgebouwd’, spelen een rol. Schoolbesturen hebben leraren zo lang mogelijk in dienst gehouden om de klassen klein te houden. Vanaf 2012 was de rek er echter uit; ontslagen waren onvermijdelijk.

In een brief aan de Tweede Kamer schrijft staatssecretaris Sander Dekker (Onderwijs) dat de scholen er daarentegen vooral zelf voor kiezen om de klassen groter te laten worden. ‘De indeling en de omvang van de groepen hangt nauw samen met andere keuzes over de inrichting van het onderwijs op een school’, aldus de bewindsman. Hij vindt dat de scholen ‘verantwoorde keuzes maken bij de samenstelling van de groepen, ook tegen de achtergrond van actuele ontwikkelingen als demografische krimp en de invoering van passend onderwijs’.

Keuzevrijheid

Dekker houdt vast aan de vrijheid voor scholen om eigen keuzes te maken en wil daarom niet rechtstreeks sturen op groepsgrootte. Hij wil scholen ondersteunen door te investeren in de professionalisering van leraren en schoolleiders.

De PO-Raad vindt het belangrijk dat scholen de ruimte behouden voor eigen beleid. De financiële ruimte voor keuzes is wel beperkt, gezien de geringe overhead in het primair onderwijs. Omdat de personele uitgaven in het primair onderwijs russen de 80 en 85 procent bedragen, hebben bezuinigingen direct effect op de groepsgrootte.

Het kabinet en het ministerie van OCW zegde het primair onderwijs de afgelopen maanden incidenteel geld toe. De PO-Raad gaat ervan uit dat dat in ieder geval op korte termijn ook helpt voorkomen dat grotere klassen ten koste gaan van de kwaliteit van het onderwijs. Schoolbesturen werken daar hard aan.

Net als Dekker blijft ook de PO-Raad de ontwikkelingen nauwgezet volgen om te voorkomen dat het onderwijs op langere termijn alsnog aan kwaliteit inboet door groeiende klassen.

Laatst gewijzigd: 
woensdag 26 juli 2017

Nieuwscategorieën