Ook Tweede Kamer wil regionale oplossingen krimp

27-06-2013

Scholen en hun besturen krijgen meer ruimte om regionaal samen te werken te bedenken en zo de negatieve gevolgen van het dalende leerlingenaantal te beperken. Regels die samenwerken door scholen en besturen in de weg staan, zoals de fusietoets, worden deels weggenomen en er komt een andere bekostigingssystematiek. Zo wordt de kleine scholentoeslag afgeschaft en wordt het geld dat daarmee vrijkomt regionaal ingezet.

Een meerderheid van de Tweede Kamer kan zich vinden in deze voorstellen van staatssecretaris Sander Dekker (Onderwijs) zo bleek op 27 juni in een debat over ‘krimp’ in de Kamer.

Ook de PO-Raad kan zich hoofdzakelijk vinden in de plannen die Dekker onlangs presenteerde. Zo vindt ze net als de staatssecretaris dat het vormen van samenwerkingsscholen makkelijker moet worden. Wel ziet ze liever dat de fusietoets helemaal wordt afgeschaft in plaats van versoepeld. 

Kleinescholentoeslag

Het Kamerdebat verliep niet geheel zonder vuurwerk. Vooral de christelijke partijen lieten van zich horen. Dekker noemde de huidige kleinescholentoeslag een ‘perverse’ prikkel om klein te blijven, een term waar vooral het CDA aanstoot aan nam. ChristenUnie-Kamerlid Joël Voordewind noemde het wegvallen van de kleinescholentoeslag een 'bom onder het duale systeem’ en verweet Dekker een verkapte stelselwijziging door te willen voeren.

D66-Kamerlid Paul van Meenen pleitte ervoor de kleinescholentoeslag te veranderen in een ‘kwaliteitstoeslag’. PvdA, PVV en SP voelen wel iets voor een ‘laatstescholentoeslag’ om de laatste school in het dorp in stand te kunnen houden.

In de plannen van Dekker blijft het geld van de kleinescholentoeslagen beschikbaar, maar wordt dat op een andere manier ingezet. Deze nieuwe toeslag, die nog geen eenduidige naam heeft gekregen, zou regionaal worden toegewezen. Op die manier kan samenwerking tussen scholen en schoolbesturen gestimuleerd worden, denkt de staatssecretaris.

Autonomie schoolbesturen

In de plannen van Dekker komt meer autonomie bij de schoolbesturen terecht. Zij kunnen in de toekomst in goed overleg met ouders en lokaal bestuur zelf beslissen of ze een kleine school al dan niet in stand willen houden. Op verzoek van de PvdA gaat Dekker onderzoeken wat de mogelijkheden zijn voor initiatiefrecht van medezeggenschapraden om mogelijkheden voor samenwerking. Met de verruimde mogelijkheden voor samenwerkingsscholen kan de diversiteit van scholen in stand worden gehouden, met behoud van kwaliteit en identiteit.

Fusieboete

De staatssecretaris deed verschillende pogingen een hardnekkig misverstand uit de weg nemen. Hij is niet per se tegen kleine scholen en de nieuwe toeslag wordt zeker geen 'fusiebonus'. Scholen worden nu echter juist gestraft als ze willen samenwerken, doordat  de kleinescholentoeslag dan vervalt. In plaats van een 'fusiebonus' sprak Dekker dan ook over het wegnemen van een 'fusieboete'.

Dekker wil vooral ruimte scheppen voor regionaal maatwerk en bestuurlijke samenwerking. De fusietoets wil hij versoepelen. Hij zei toe te onderzoeken of de grens waarbij een fusietoets noodzakelijk is, kan worden gebaseerd op leerlingenaantallen in plaats van het aantal scholen. Dit voorstel deed de commissie Fusietoets onlangs.

Regie

Ook laat Dekker onderzoeken wie het initiatief moet nemen voor regionale samenwerking en wie daarover de regie moet voeren. Volgens Dekker is de lokale kennis en expertise over de specifieke situatie in de regio vele malen groter dan die in Den Haag. Daarom zou het niet logisch zijn vanuit Den Haag één aanpak op te leggen.

Dekker zei daarnaast dat hij met enkele koplopers wil praten over Integrale Kindcentra. Hij wil zo een beter beeld krijgen van de beperkende regels en wetten op dat vlak.

Draagvlak onderwijsveld

Voor het realiseren van zijn plannen wil Dekker veel overlaten aan het onderwijsveld zelf. Alleen zo kan hij rekenen op voldoende draagvlak.

De PO-Raad zal nauw betrokken zijn bij de verdere uitwerking van de voorstellen van de staatssecretaris. Na de zomer zal het kabinet komen met concretere voorstellen voor de inrichting van de regionale samenwerkingsverbanden en voor de nieuwe manier van  bekostiging.

De Tweede Kamer dient volgende week nog moties in naar aanleiding van het debat.

Laatst gewijzigd: 
dinsdag 9 juli 2013

Nieuwscategorieën