Meisjes met gehoorapparaat

Gespecialiseerd onderwijs

Soms lukt het een school niet om leerlingen de extra ondersteuning te bieden die zij nodig hebben. Voor deze leerlingen is er het speciaal basisonderwijs (sbo), het speciaal onderwijs (so) en het speciaal voortgezet onderwijs (vso). 

In het regionale samenwerkingsverband maken schoolorganisaties voor basis- en gespecialiseerd onderwijs afspraken over welke leerlingen in aanmerking komen voor het sbo, so of vso. Voor deze leerlingen geeft het samenwerkingsverband een toelaatbaarheidsverklaring (tlv) af. Bij cluster 1 en cluster 2 bepaalt de instelling of de leerling in aanmerking komt voor een plek.  

De PO-Raad werkt nauw samen met de Sectorraad Gespecialiseerd Onderwijs (Sectorraad GO) om de belangen van de leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs goed te behartigen. 

Een school of bestuur met de beoordeling onvoldoende of zeer zwak krijgt een jaar om zichzelf te verbeteren. Met het ondersteuningsprogramma Goed Worden, Goed Blijven helpt de PO-Raad scholen en besturen. Voor scholen en besturen die preventief aan de slag willen met hun kwaliteit is er Goed Worden, Goed Blijven +.
 

Informatie over Gespecialiseerd onderwijs

Medisch handelen

Externe link
logo steunpunt passend onderwijs
Positie van onderwijspersoneel bij medisch handelen.
Lees meer

Beperkend handelen 

Externe link
logo sectorraad gespecialiseerd onderwijs
Herziene richtlijn fysiek beperkend handelen in het onderwijs.
Lees meer

Podcast Meesterwerk met Teun Dekker

Externe link
Teun Dekker
Hoe kan je als directeur of bestuurder het verschil maken in inclusiever onderwijs?
Lees meer

Onze standpunten over Gespecialiseerd onderwijs

  • Bieden van optimale ontwikkelingskansen

    De PO-Raad zet zich in voor een geïntegreerde aanpak waarbij gespecialiseerd en regulier onderwijs samenwerken om alle leerlingen optimale ontwikkelingskansen te bieden. 

    Om inclusie te bevorderen en bureaucratie te verminderen is een rechtstreekse en gemaximeerde bekostiging van gespecialiseerd onderwijs nodig.  Dit stelt het gespecialiseerd onderwijs in staat om zijn expertise breder in te zetten, ook in ondersteuning van reguliere scholen. 

    Het ondersteuningsbudget moet worden aangepast aan de huidige realiteit, aangezien het gebaseerd is op verouderde cijfers uit 2011, terwijl het aantal leerlingen in het gespecialiseerd onderwijs fors is toegenomen. Daarnaast moetende complexe procedures rondom toelaatbaarheidsverklaringen worden vereenvoudigd om maatwerk en samenwerking te vergemakkelijken. 

    Er is meer ruimte nodig om samenwerkingen te organiseren die de financiering van zorg in onderwijstijd verbeteren, in afwachting van nieuwe wetgeving. Het doel is om een integrale aanpak te realiseren waarbij gespecialiseerd en regulier onderwijs gezamenlijk optimale ontwikkelingskansen bieden aan alle leerlingen. 

Agenda

Instrumenten voor Gespecialiseerd onderwijs

Manage je gegevens in Mijn Vensters

Externe link
Logo Vensters
Houd zelf de regie op informatievoorziening en verantwoording.
Lees meer

De kern van het ontwikkelingsperspectief

Download
smile
Praktische uitwerking van het OPP binnen de eigen samenwerkingsverbanden en scholen.
Lees meer

Onze dienstverlening

Samenwerkingsverbanden op de kaart

Om te zorgen dat we in Nederland elk kind een passende onderwijsplek kunnen bieden, zijn er samenwerkingsverbanden. Hierin werken reguliere scholen en scholen uit het speciaal onderwijs samen. Wil je weten hoe het samenwerkingsverband ervoor staat? Op de website samenwerkingsverbandenopdekaart.nl krijg je inzicht in gegevens en vertel je het verhaal bij de data.

Meer informatie

 

Masterclass Universal Design for Learning 

Hoe ontwerp je lessen en een leeromgeving waarin elke leerling zich welkom voelt en kan leren? ‘De gemiddelde leerling’ bestaat niet, maar onderwijs is daar vaak wel op gericht. Gevolg? Leerlingen vallen buiten de boot en talenten blijven onbenut. Universal Design for Learning biedt de oplossing! 

Naar de masterclass 

Gerelateerd nieuws over Gespecialiseerd onderwijs

Sectorrapportage 2025: verjonging, verbeterde basisvaardigheden en financiële druk

Nieuws
21 nov 2025
poraad sr
Wist je dat de helft van het personeelsbestand in het primair onderwijs tegenwoordig jonger is dan 45 jaar? En dat 87% van de mensen in onze sector een vast contract heeft? Of dat ze aantoonbaar goed werk doen, er is bijvoorbeeld…
Lees meer

Update: Rekentools voor de vangnetbepaling 2026 beschikbaar

Nieuws
15 okt 2025
Leraar legt iets uit aan een groepje leerlingen
Update: De rekentools vangnetbepaling van 23 september 2025 bevatten helaas een fout. De tools zijn hersteld. Het is van belang dat je de tools in Mijn DUO opnieuw raadpleegt om vast te stellen of er sprake is van meer dan…
Lees meer

Themarapportage doorstroomtoets 2025

Nieuws
24 jun 2025
lerares op afbeelding met leerlingen
Scholen namen voor het tweede schooljaar de doorstroomtoets af. In een nieuwe themarapportage blikt de PO-Raad terug op vijf jaar advisering met behulp van de eind- of doorstroomtoets. Uit de rapportage blijkt dat de…
Lees meer

Staatssecretaris kondigt maatregelen aan om TLV-aanvragen te vereenvoudigen

Nieuws
13 jun 2025
Leraren zitten aan een bureau achter de computer
De administratieve lasten bij het aanvragen van een toelaatbaarheidsverklaring (TLV) voor het (voortgezet) speciaal onderwijs worden aangepakt. De staatssecretaris van Onderwijs stuurde hierover een brief aan de Tweede Kamer. In…
Lees meer