Praktijkvoorbeeld

Rennevoirt benut de talenten van de leraren bij de ontwikkeling van de schoolplannen

Talentontwikkeling van leerlingen heeft een logische plek in het onderwijs, maar voor de talentontwikkeling van leraren geldt dat niet altijd. Basisschool Rennevoirt in Berkel-Enschot wil dat anders, en zette hierin al mooie stappen. Maar hoe zorg je ervoor dat deze ontwikkeling doorzet? Hoe behoud en verduurzaam je talentontwikkeling van leerlingen én leraren en bepaal je tegelijkertijd je perspectief voor over vijf jaar? En hoe vertaal je de schoolvisie in het ontwerp van een nieuw gebouw?  

De school startte in september 2020 een innovatievraag Anders Organiseren om dat uit te zoeken, samen met de PO-Raad. Nu ligt er een plan, met meerdere stippen op de horizon. 

Resultaat

Rennevoirt behaalde alle (voorafgestelde) doelen op haar wensenlijst: 

  • een vijfjarenplan voor de talentontwikkeling van leerlingen en leraren

  • een visie voor de komende vijf jaar, die richting geeft aan de professionalisering van de onderwijsprofessionals, de onderwijsinhoud en de geplande nieuwbouw

  • inspiratie voor de sector door het delen van de werkwijze en ontwikkelingen van de school

Borging in kwaliteitskaarten 

Een mooie, onverwachte opbrengst van het traject is dat Rennevoirt bewuster aan de slag is gegaan met borging van ontwikkelingen en afspraken. Daarbij borduurt het team verder op het ‘professioneel statuut’ dat het eerder maakte. Dit document, ook wel ‘het speelveld’ genoemd, beschrijft de manier van samenwerken en de verantwoordelijkheden binnen de school. Directeur Roel Paridaans: “Alle werkgroepen gaan nu een bijlage maken bij dit professioneel statuut, een kwaliteitskaart, waarin ze de nieuwe afspraken beschrijven. Zo voorkomen dat we blijven ontwikkelen zonder dat we weten waarom we het ook alweer doen.” 

Achtergrond

Basisschool Rennevoirt in Berkel-Enschot is een van de 17 basisscholen van Tangent en geeft ruim 400 leerlingen jenaplanonderwijs. Daarin staat samenwerking tussen kinderen, ouders en leraren centraal. Het ontwikkelen en inzetten van talenten is door de hele school zichtbaar.  

De afgelopen jaren heeft Rennevoirt veel stappen gezet om de principes van het jenaplanonderwijs te vertalen naar hoe er gewerkt wordt met onderwijsprofessionals. Een van de jenaplanprincipes is: aansluiten bij de aanwezige talenten van kinderen om zo het zelfvertrouwen te vergroten en daardoor de ontwikkeling op alle gebieden te stimuleren. Hoe kan ook het talent van de teamleden optimaal worden aangesproken?  

Door het stellen van die vraag zijn de cultuur en structuur van de school de afgelopen jaren al veranderd. Het resultaat is: veel energie in de school, met enthousiaste en betrokken medewerkers die volop werken aan hun eigen ontwikkeling. Het ziekteverzuim is laag en de school heeft een wachtlijst voor nieuwe leerlingen. 

Directeur Roel Paridaans wil de resultaten die Rennevoirt al heeft bereikt, omzetten naar een duurzame ontwikkeling: vasthouden wat er is neergezet, maar ook perspectief bepalen voor de langere termijn. Zodat de school en het team zich blijven ontwikkelen. Daarnaast speelt de vraag: welke consequenties heeft de manier van organiseren voor het ontwerp van een nieuw gebouw en hoe kan daarin de visie vertaald worden?  

Aanpak

Het team van Rennevoirt begon het schoolontwikkelingstraject niet blanco, maar bouwde voort op de mooie ontwikkelingen die de jaren ervoor al ingezet waren. Op de school wordt gewerkt vanuit de jenaplanprincipes. Een belangrijk aspect daarbinnen is het aansluiten bij de aanwezige talenten van kinderen om zo het zelfvertrouwen te vergroten en daardoor de ontwikkeling op alle gebieden te stimuleren. Parallel hieraan waren voor de start van de innovatievraag alle personeelsleden al actief op zoek gegaan naar hun talenten en interesses. De schoolleiding probeerde daarop aan te sluiten met de juiste scholing, taken en verantwoordelijkheden. 

Meerdere stippen op de horizon

Veel leraren hebben zichzelf gespecialiseerd op allerlei verschillende gebieden. Bij het maken van een plan voor over vijf jaar zette het team niet één stip op de horizon, maar meerdere stippen. Door het hele team mee te laten denken en die stippen samen te bepalen, ontstond meer eigenaarschap. 

Werkgroepjes

Hoe zorgde de school ervoor dat het hele team betrokken werd? Directeur Roel Paridaans: “Binnen onze school hebben we diverse werkgroepen, zoals voor pedagogiek, didactiek, identiteit en emotioneel-sociale ontwikkeling. Ook werken we met specialisten en vakdocenten die verantwoordelijk zijn voor bijvoorbeeld taal, rekenen en muziek. De opdracht aan deze specialisten, vakdocenten en de werkgroepen was om een plan te maken voor de komende vijf jaar op hun specifieke gebied.”  

“Hierbij hebben ze de opzet en inrichting van de nieuwbouw meegenomen: hoe moet het gebouw er voor de betreffende werkgroep of specialist uit zien om de doelstellingen te bereiken? Het onderwijs beweegt mee met de behoeften van de kinderen, dus het gebouw moet dat ook kunnen. Denk aan flexibele ruimtes, zodat leraren zowel individueel, met kleine groepen en halve groepen kunnen werken. De uitkomsten, al die plannen samen dus, vormen de basis voor ons schoolplan.” 

Overzicht bewaren 

Om te zorgen dat al die verschillende plannen op elkaar aansluiten, startte de directeur met de specialisten, vakdocenten en de leiders van de werkgroepen een nieuw overleg. Roel Paridaans: “We bespreken regelmatig hoe ieders weg eruit ziet en waar we nu zitten. Dan kijken we ook meteen naar de planning, zodat alle ontwikkelingen goed naast elkaar lopen. Ook gebruiken we een format waarin we de stippen op de horizon voor over vijf jaar vastleggen.”  

werkplezier

Samen sparren over anders organiseren

Voor Paridaans persoonlijk zat de grootste winst van het proces in het uitwisselen met anderen en in de begeleiding van de procesbegeleider van de PO-Raad. “In de online meetings met de projectleiders van andere innovatievragen hebben we ervaringen en vragen met elkaar gedeeld over anders organiseren. Doordat het een gemengd gezelschap is, werkt dat heel verhelderend. Daarnaast is het heel fijn om te kunnen sparren met een procesbegeleider die op veel plekken komt en zijn kennis deelt. Dit geeft inzicht in je eigen rol, is prettig als je ergens tegenaan loopt en het zorgt ervoor dat je beter ziet waar je trots op mag zijn.” 

 

Verhalen bij dit praktijkvoorbeeld