Rinda den Besten: 'Stop het wij-zij denken'

Is het in ons stelsel straks nog wel duidelijk wie waar verantwoordelijk voor is? Dat vroeg ik mij af toen minister Slob vorige week aankondigde dat hij aan wil sturen op een wetswijziging waardoor de medezeggenschapsraad, waarin ouders en leraren vertegenwoordigd zijn, adviesrecht krijgt over het beleid van de school met betrekking tot groepsgrootte. De heersende stemming is – en dan kijk ik vooral naar de politiek en naar alle berichten op twitter - dat schoolbestuurders totaal andere dingen willen dan leraren. Zelf zie ik dat toch anders. Op de scholen waar ik kom trekken leraren, schoolleiders en bestuurders samen op om te werken aan onderwijskwaliteit.

 

Ga in gesprek met elkaar en wissel vooral ideeen uit

In de schoolteams zit veel kennis en praktijkervaring. Professor Alma Harris leerde ons al dat het heel verstandig is om samen vorm en richting te geven aan de school en het onderwijs dat daar gegeven wordt, volgens de principes van ‘distributed leadership’. Daarbij moeten rollen en posities wel helder zijn, zowel van de professionals in de school, als van de bestuurder. De optelsom van verantwoordelijkheden moet wel blijven kloppen. Met de voorgestelde wetswijziging van minister Slob dreigt het gevaar dat het kaartenhuis rond medezeggenschap te wankel wordt, en makkelijk in kan storten. Uiteindelijk kan elke euro maar één keer uitgegeven worden, en we moeten oppassen dat niet heel onduidelijk is wie op welk moment waarover gaat. Er dreigt nu een ingewikkeld en onoverzichtelijk geheel, terwijl het meer in samenhang moet worden bekeken: de afspraken rondom de werkdrukmiddelen (straks ook in de cao), adviesrecht op beleid over de groepsgrootte en instemmingsrecht op de hoofdlijnen van het financieel beleid. We weten ook uit andere sectoren; als verantwoordelijkheden diffuus worden, wordt het op de werkvloer niet beter.

Ik denk dat het belangrijk is het stelsel helder te houden om een onwerkbare situatie voor het schoolbestuur te voorkomen

Voor de PO-Raad is de professionele dialoog binnen onderwijsorganisaties een belangrijke voorwaarde voor kwaliteit. Thijs Roovers schreef hierover in zijn blog: ‘De nieuwe cao gaat uit van de professionele dialoog en de kracht van het schoolteam om uitdagingen en problemen in gezamenlijkheid aan te pakken. Een cao is volgens ons niet alleen bedoeld om verstoorde werkrelaties nog enigszins te redden, maar moet sturing geven aan de dialoog in scholen.’ Ik sluit me hierin geheel bij Thijs aan: ga het gesprek met elkaar aan én wissel vooral ideeën uit. Het is zonde om in wij-zij denken te vervallen, terwijl zowel schoolbestuurders, schoolleiders als leraren het beste willen voor de school en de leerlingen.

Ik denk dat het belangrijk is om het stelsel helder te houden om een onwerkbare situatie voor het schoolbestuur te voorkomen. Daar blijven we ons hard voor maken als PO-Raad. Dat het systeem blijft kloppen is de verantwoordelijkheid van iedereen, juist ook van de Tweede Kamer, met haar controlerende functie, en de minister van Onderwijs. Geef iedereen de juiste rol, en schoolbesturen voldoende ruimte zodat ze de juiste voorwaarden kunnen scheppen en zo de verantwoordelijkheid kunnen nemen voor de onderwijskwaliteit. Stop het wij-zij denken en laten we samen blijven werken aan goed onderwijs.