Nieuws

Onderwijsplannen nieuw kabinet stemmen hoopvol

De onderwijsplannen in het coalitieakkoord van kabinet-Rutte IV stemmen zeer hoopvol. VVD, D66, CDA en ChristenUnie willen de salariskloof dichten en structurele bekostiging bij een ‘masterplan’ voor versterking van de onderwijskwaliteit. ,,Zaken waar het onderwijs al heel lang om vraagt", zegt PO-Raad voorzitter Freddy Weima in een eerste reactie. ,,Dit kabinet laat zien duurzaam te willen investeren en noodzakelijke veranderingen door te voeren in deze voor ons land en onze toekomst zo belangrijke sector. Wel missen we aandacht voor onderwijshuisvesting." 

Het coalitieakkoord van Rutte IV werd vanmiddag gepresenteerd. Er wordt fors geïnvesteerd in het onderwijs. Op hoofdlijnen ziet de PO-Raad in het akkoord aandacht voor meer personeel, een kansrijke start voor alle kinderen en een langetermijnagenda voor versterking van de onderwijskwaliteit: drie van de vier prioriteiten die we de afgelopen periode veelvuldig bij de onderhandelende partijen onder de aandacht brachten. Over de vierde, vernieuwing van schoolgebouwen, rept het regeerakkoord niet. Dat stelt teleur: goede, gezonde, toegankelijke en duurzame schoolgebouwen zijn noodzakelijk om goed te kunnen leren en werken. 

Loonkloof gedicht 

We zijn verheugd dat de vier coalitiepartijen de loonkoof willen dichten. De PO-Raad vraagt samen met de vakbonden al jarenlang om alle werknemers met gelijkwaardige functies in het PO gelijk te belonen als in het VO. Een concurrerende beloning is een voorwaarde voor een aantrekkelijke en dynamische onderwijsarbeidsmarkt, en die hebben we hard nodig. Weima: ,,We zijn verheugd dat nu de héle loonkloof wordt gedicht. Samen met de vakbonden zullen we ervoor zorgen dat het geld snel terechtkomt bij alle medewerkers die vallen onder de cao po. Daarbij nemen we uiteraard het Manifest Loonkloof van de sociale partners als uitgangspunt.” 

We maken ons geen illusies: Met alleen het dichten van de loonkloof is het onderwijs niet van zijn personeelstekort af. Dat is een gezamenlijke opgave van overheid en onderwijs, vergt een gedifferentieerde aanpak en goede (regionale) samenwerking. De PO-Raad werkt graag samen met bonden en het kabinet de voorwaarden uit die werken in het onderwijs aantrekkelijker maken. Voldoende en goed personeel is immers dé voorwaarde voor goed onderwijs en eerlijke kansen. 

Structureel verbeterprogramma 

Het nieuwe kabinet wil een 'masterplan’ om de onderwijskwaliteit te verbeteren. Hiervoor worden effectief bewezen lesmethodes gebruikt, zoals ingezet in het Nationaal Programma Onderwijs. Al vanaf dag één van het NPO is de sector blij met de onderkenning dat meerjarige ondersteuning nodig is om onderwijskwaliteit duurzaam te verbeteren, maar wijst er ook op dat het programma geen quick fix mag zijn voor schade die over járen heen is ontstaan. We weten al lang dat het beschikbare geld voor primair en voortgezet onderwijs niet voldoende is om de door politiek en samenleving gestelde ambities te realiseren.  

Rutte IV wil fors en structureel investeren in het onderwijs en heeft de kans om dat masterplan als een echt nátionaal verbeterprogramma vorm te geven, reageert Weima. ,,De onderwijssector moet mede-eigenaar zijn van zo’n plan en er dus samen met dit kabinet voor aan de slag, zodat we gezamenlijk vanuit onze expertise plannen kunnen laten aansluiten bij de onderwijspraktijk. Het is zaak dat hierbij geen onnodige verantwoordingsmechanismen worden opgetuigd, wat een risico is bij bredere toepassing van de werkdrukmiddelensystematiek. De structurele investeringen moeten leiden tot duurzame verbeteringen.”

Toegankelijker kinderopvang 

De PO-Raad, de kinderopvangsector en gemeenten moedigen al lange tijd aan iedereen recht op kinderopvang te geven. Dat vergroot de ontwikkelkansen van alle kinderen. Het coalitieakkoord maakt het alleen voor werkende ouders aantrekkelijker hun kind naar de opvang te brengen. Een gemiste kans, zegt Weima. ,,Als je de toegankelijkheid van het kinderopvangstelsel wilt vergroten zal dat stapsgewijs moeten, dat vinden wij ook reëel. Maar met de plannen zoals die in dit coalitieakkoord staan worden economische en emancipatoire doelen nagestreefd, en minder een kansenvergroting voor jonge kinderen. Rutte IV zegt kansengelijkheid te willen vergroten: de plannen voor versterking van de relatie tussen opvang en onderwijs voor kinderen tot 4 jaar, investeren in een rijke schooldag en doorstroom en differentiatie tussen po en vo getuigen daar ook van. Laat dit kabinet van de opvang dan ook een algemeen toegankelijke basisvoorziening maken.” 

Schoolgebouwen niet aangepakt 

Meer dan de helft van de gebouwen in het PO en VO had al vernieuwd moeten zijn. Dat daar in het regeerakkoord geen aandacht voor is noemt Weima een misrekening. ,,Met zijn andere onderwijsplannen stuurt dit nieuwe kabinet op verhoging van de onderwijskwaliteit, vergroten van kansengelijkheid en aantrekkelijk werkgeverschap in de sector. Goede schoolgebouwen zijn daar een voorwaarde voor. Die horen bovendien bij de ambitie om Nederland 'klaar voor de toekomst’ te maken: klimaatneutraal, fossielvrij en circulair, aldus het regeerakkoord. Daar passen slechte schoolgebouwen niet bij. Het IBO Onderwijshuisvesting toont aan dat 730 miljoen extra per jaar vanuit het Rijk nodig is om slechte schoolgebouwen aan te pakken. We verwachten dat het nieuwe kabinet aan de slag gaat met de aanbevelingen uit dit onderzoek.” 

Verder in dit regeerakkoord

  • Er wordt gestreefd naar één cao voor leraren en bestuurders in het funderend onderwijs
  • De onderwijskwaliteit in het algemeen en de basisvaardigheden in het bijzonder moeten zichtbaar verbeteren. Daarvoor wordt structureel €1 miljard per jaar geïnvesteerd. Burgerschap wordt integraal onderdeel van het onderwijs 

  • Verhoging van deeltijdfactor (meer uren) wordt gestimuleerd, in het kader van het lerarentekort 

  • Het gespecialiseerd voortgezet onderwijs wordt zo snel als mogelijk ondergebracht bij het voortgezet onderwijs 

  • Brede en verlengde brugklassen worden gestimuleerd, de doorstroom en differentiatie bevorderd 

  • Inclusief onderwijs is het streven, waarbij kinderen met of zonder een beperking of ziekte samen naar school gaan

Meisje in gymzaal